అది అగ్నిపర్వతమా, కాదా? పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో వీడని మిస్టరీ!

పసిఫిక్ మహాసముద్రం లోతుల్లో దాగి ఉన్న ఒక అద్భుతమైన భౌగోళిక నిర్మాణం శాస్త్ర ప్రపంచంలో పెద్ద చర్చకు దారితీసింది. తము మాసిఫ్ అని పిలువబడే ఈ భారీ పర్వత వ్యవస్థ, ఒకప్పుడు భూమిపైనే అతిపెద్ద అగ్నిపర్వతంగా భావించబడింది. అయితే, తర్వాతి కాలంలో లభించిన ఆధారాలు ఈ వాదనను సవాలు చేశాయి. దీంతో ఈ నిర్మాణం యొక్క పుట్టుక గురించి శాస్త్రవేత్తలు పునరాలోచించాల్సి వచ్చింది. వాయవ్య పసిఫిక్‌లోని షాట్స్కీ రైజ్ అనే ప్రాంతంలో సముద్ర గర్భంలో ఉన్న ఈ నిర్మాణాన్ని నేరుగా చూడటం సాధ్యం కాదు. అయినప్పటికీ, భూకంప తరంగాల అన్వేషణ, శిలలను తవ్వడం వంటి పద్ధతులతో దీనిపై పరిశోధనలు కొనసాగుతున్నాయి.

2013లో 'నేచర్ జియోసైన్స్' పత్రికలో ప్రచురించిన ఒక అధ్యయనం సంచలనం సృష్టించింది. తము మాసిఫ్ అనేది ఒకే కేంద్రం నుంచి లావా విస్తరించి ఏర్పడిన అతిపెద్ద అగ్నిపర్వత కవచం (షీల్డ్ వాల్కనో) అని శాస్త్రవేత్తలు ప్రకటించారు. దీని విస్తీర్ణం దాదాపు అమెరికాలోని న్యూ మెక్సికో రాష్ట్రమంత ఉంటుందని పేర్కొన్నారు. ఈ ఆవిష్కరణతో భూమిపై ఇంతటి భారీ అగ్నిపర్వత వ్యవస్థలు కూడా ఏర్పడగలవని ప్రపంచం ఆశ్చర్యపోయింది.

అయితే, 2019లో అదే 'నేచర్ జియోసైన్స్' పత్రికలో ప్రచురితమైన మరో అధ్యయనం ఈ సిద్ధాంతాన్ని తలకిందులు చేసింది. అయస్కాంత వైరుధ్యాలను విశ్లేషించిన శాస్త్రవేత్తలు, తము మాసిఫ్ ఒకే అగ్నిపర్వత బిలం నుంచి ఏర్పడలేదని నిర్ధారించారు. లావా ఘనీభవించేటప్పుడు భూమి యొక్క అయస్కాంత క్షేత్రానికి అనుగుణంగా శిలల్లో అయస్కాంత చారలు ఏర్పడతాయి. ఈ చారలను విశ్లేషించినప్పుడు, తము మాసిఫ్ ఒకే కేంద్రం నుంచి కాకుండా, సముద్ర గర్భం విస్తరించే ప్రక్రియలో భాగంగా ఏర్పడిందని వారు కనుగొన్నారు. అంటే ఇది కేవలం అగ్నిపర్వత చర్య కాదని, భూమి యొక్క టెక్టోనిక్ ప్రక్రియల కలయిక ఫలితమని తేలింది.

ఈ వివాదం ఉన్నప్పటికీ, తము మాసిఫ్ ప్రాముఖ్యత ఏమాత్రం తగ్గలేదు. ఇది ఒకే అగ్నిపర్వతం కాకపోయినా, భూ గ్రహం మీద ఉన్న అతిపెద్ద అగ్నిపర్వత నిర్మాణాలలో ఒకటిగా నిలుస్తుంది. ప్రారంభ అధ్యయనంలో పాలుపంచుకున్న హ్యూస్టన్ విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన భూగర్భ శాస్త్రవేత్త విలియం సేగర్, ఈ వివాదం శాస్త్రీయ జ్ఞానం ఎలా అభివృద్ధి చెందుతుందో చూపిస్తుందని అన్నారు. ఒక ఆధారం ఒక పరికల్పనకు దారితీస్తే, కొత్త ఆధారం దానిని ఎలా సవరించి పూర్తి చిత్రాన్ని అందిస్తుందో చెప్పడానికి తము మాసిఫ్ ఒక ఉదాహరణ అని ఆయన వివరించారు. ముగింపుగా, తము మాసిఫ్ సులభమైన వర్గీకరణకు లొంగని ఒక సంక్లిష్ట నిర్మాణం. పసిఫిక్ సముద్రం అడుగున ఇంకా వెలుగులోకి రాని ఎన్నో అద్భుతాలు ఉన్నాయని చెప్పడానికి ఇది ఒక నిలువెత్తు నిదర్శనం.